Op het strand van Zante staat een groepje twintigers te wachten tot de zon net onder een bepaalde hoek staat. Niemand kijkt naar een telefoonscherm. In plaats daarvan gaat er een klein geel doosje van hand tot hand: een wegwerpcamera. Wie dit jaar op een festival, bruiloft of stedentrip is geweest, heeft het vast gezien. De wegwerpcamera is terug, en niet een beetje.
De cijfers achter de comeback
Wat als nostalgie leek, blijkt een harde markttrend. Kodak meldt dat de vraag naar film de afgelopen jaren ongeveer verdubbeld is, en filmfabrikant Harman investeerde miljoenen ponden in nieuwe productielijnen om die vraag bij te benen. Van de ruim 42 miljoen actieve filmcamera-gebruikers wereldwijd valt inmiddels 35 procent in de leeftijdscategorie 18 tot 30 jaar. De wegwerpcamera, ooit bedacht als goedkoop alternatief voor mensen zonder eigen fototoestel, is voor een nieuwe generatie juist een bewuste keuze geworden.
Merken als Pentax spelen daarop in. De Pentax 17, een compacte filmcamera die vorig jaar uitkwam, haalde de voorpagina's van internationale kranten en tijdschriften. Niet omdat filmfotografie technisch beter is dan een smartphonecamera, maar omdat het iets teruggeeft wat verdwenen leek: wachten op je foto's.
Waarom je telefoon in je tas blijft
Het draait niet om nostalgie alleen. Reizigers die kiezen voor analoog, kiezen er ook voor om minder te fotograferen. Een wegwerpcamera heeft meestal 27 opnames, dus je denkt na voor je afdrukt. Geen tien keer dezelfde zonsondergang, geen filter, geen preview. Dat dwingt je om het moment eerst te beleven en het pas daarna vast te leggen.
Diezelfde behoefte aan onthaasten zie je terug in hoe steeds meer Nederlanders hun reistempo aanpassen. Minder afvinken, meer aanwezig zijn. Een analoge camera past precies in die filosofie: je kunt onderweg niet scrollen door wat je net hebt geschoten, dus richt je je aandacht op waar je bent. Dezelfde mentaliteit zie je bij reizigers die bewust kiezen om te eten waar de locals eten in plaats van het dichtstbijzijnde toeristenmenu te pakken. Het gaat om een echte ervaring, niet om een gecureerde versie ervan.
Welke wegwerpcamera je meeneemt
Niet elke wegwerpcamera is hetzelfde. Voor stranddagen of stedentrips bij daglicht heb je genoeg aan een simpel daglichtmodel zonder flitser, dat is goedkoper en net zo scherp bij fel licht. Ga je 's avonds naar een festival of feest, dan wil je een model met ingebouwde flitser, zoals de Kodak FunSaver of de Fujifilm Quicksnap Flash 27. Die laatste geldt in test na test als de betrouwbaarste keuze qua kleurweergave.
- Kodak FunSaver: ideaal voor feestjes, festivals en avondactiviteiten dankzij de ingebouwde flitser
- Fujifilm Quicksnap Flash 27: 27 opnames, sterke beoordelingen op scherpte en kleur
- Ilford: bekend om scherpe, contrastrijke zwart-witfoto's, leuk voor architectuur en straatfotografie
Reken op zo'n 15 tot 20 euro per camera, plus 10 tot 15 euro om de film te laten ontwikkelen. Bewaar je bonnetje: sommige ontwikkelstraten scannen de foto's er gratis bij in, zodat je ze ook digitaal terugkrijgt.
Het reisdagboek als analoge tweelingtrend
De wegwerpcamera staat niet alleen. Steeds meer reizigers houden er ook een fysiek reisdagboek op na, in plaats van alles in een notitie-app te tikken. Er zijn grofweg drie stijlen: envelopjournaling, waarbij je kaartjes en bonnetjes verzamelt, scrapbookjournaling met foto's en aandenkens erbij geplakt, en schetsboekjournaling voor wie liever tekent dan schrijft.
De motivatie is bij beide trends hetzelfde: zodra je weer thuis bent, vervagen de kleine details van een reis razendsnel. Een treinkaartje in een schrift of een onscherpe foto van een straathond in Tbilisi zegt na een jaar meer dan honderd foto's op je telefoon die je toch nooit meer terugkijkt. Wie op zoek is naar een cadeau voor een reislustig vriendje of vriendinnetje, zit met een wegwerpcamera en een dun reisdagboek dus goed: samen kost het minder dan 30 euro en het wordt gegarandeerd gebruikt.
Zo pak je het praktisch aan voor je volgende trip
Koop je camera vooraf online in plaats van op de luchthaven. Daar betaal je vaak het dubbele voor hetzelfde model. Neem er twee mee als je langer dan twee weken weg bent: 27 opnames raken sneller op dan je denkt zodra je eenmaal in de flow zit. Laat de film pas ontwikkelen als je weer thuis bent, dat voorkomt dat je onderweg per ongeluk een nog niet volle rol blootstelt aan licht.
En misschien wel het belangrijkste: verwacht geen perfecte foto's. Precies die onscherpe, iets te donkere kiekjes zijn over een paar jaar degene waar je het langst naar blijft kijken.